Moord of doodslag

Het verlies van een dierbare door een misdrijf is een schokkende gebeurtenis die veel emoties teweegbrengt. Elk verlies is moeilijk en voor het verwerken van de dood van een naaste bestaan helaas geen praktische tips. Nabestaanden worden daarbij ook geconfronteerd met allerlei praktische en juridische zaken die geregeld moeten worden.

  Wat kan je doen?

Bel de politie op het nummer 101 in geval van nood

Indien je getuige bent van een ernstig geweldsdelict kan je dag en nacht de politie bellen op het nummer 101.  

Tref de nodige regelingen

Het verlies van een dierbare door een misdrijf is een ingrijpende gebeurtenis die veel emoties oproept. In deze moeilijke periode word je ook geconfronteerd met allerlei praktische en juridische zaken die geregeld moeten worden.   

Praat erover

Zoek steun bij iemand waar je terechtkan. Vrienden, familie, buren, … kunnen naar je luisteren en je bijstaan. Door erover te praten kan je samen overleggen hoe je best hulp zoekt en hoe je bijgestaan wil worden, bijvoorbeeld door professionele hulp te zoeken of door iemand te vragen met je mee te gaan om aangifte te doen. 

Zorg voor jezelf

Er bestaat geen handleiding om verlies te verwerken. Heftige gevoelens en reacties horen bij verwerking. Een gevoel is nooit verkeerd. Het ene moment kan het verlies enigszins draaglijk zijn, het andere moment kan je overmand worden door verdriet, angst of eenzaamheid. Twijfel niet te snel aan jezelf. Je kan naar anderen luisteren, je door hen laten bijstaan, maar ga ook af op je eigen gevoel.  

Enkele tips: 

  • Laat heftige gevoelens of reacties toe. Probeer ze met iemand te delen die je vertrouwt. Het is gezonder gevoelens te uiten dan ze weg te drukken of ertegen te vechten.  
  • Als je er niet over kan praten, probeer je gevoelens dan op een andere manier te uiten: door te tekenen, muziek te maken, te sporten, …  
  • Neem geen overhaaste beslissingen die grote gevolgen kunnen hebben (bijvoorbeeld je huis verkopen). Neem de tijd om na te denken en er eventueel met iemand over te praten.  
  • Probeer te rusten, ontspannen, bewegen en gezond te eten.  
  • Herneem beetje bij beetje je dagelijkse routine van vóór het overlijden en zoek afleiding. 
  • Probeer geleidelijk aan weer plannen te maken voor de toekomst. Dat hoeven geen grootse dingen te zijn. 

Hoe verwerk je een ingrijpende gebeurtenis?

Bied kinderen geborgenheid

Ook kinderen ervaren verdriet, angst, frustratie en eenzaamheid bij een rouwproces. Vaak zoeken kinderen na de dood van een naaste extra veiligheid en geborgenheid. Probeer die te bieden, ook als je zelf met je gevoelens worstelt.  

Een slachtoffer in je omgeving helpen

  Wie kan helpen?

Je huisarts

Je kan overwegen om je huisarts te betrekken als vertrouwenspersoon. Je huisarts kan luisteren en je helpen om de situatie uit te klaren, en je eventueel doorverwijzen naar gepaste hulpverlening. Je huisarts kan ook (fysische en psychische) letsels vaststellen en eventueel een attest maken van arbeidsongeschiktheid.  

Indien nodig kan je tijdens het weekend of op feestdagen ook langsgaan bij een dokter van wacht of huisartsenwachtpost.

Slachtofferhulp van het CAW

Slachtofferhulp van het CAW kan je informatie geven, begeleiden, en administratief en emotioneel ondersteunen. Slachtoffers en hun omgeving ervaren verschillende emoties. CAW bieden een luisterend oor, denken mee en ondersteunen je waar mogelijk om de draad weer op te nemen.  

Dienst slachtofferonthaal bij de justitiehuizen

Als slachtoffer of nabestaande wil je weten wat er op juridisch vlak gebeurt na de feiten. De dienst slachtofferonthaal kan je informatie geven over je dossier (vanaf de feiten tot de strafuitvoering). Deze dienst kan je ook bijstaan en ondersteuning bieden tijdens de gerechtelijke procedure, bijvoorbeeld bij de teruggave van overtuigingsstukken, bij de inzage van het dossier, bij zittingen van de rechtbank, ...  

Juridische eerstelijnsbijstand of een advocaat

Juridische eerstelijnsbijstand biedt praktische inlichtingen, juridische info en een eerste juridisch advies. Indien nodig word je doorverwezen naar een gespecialiseerde organisatie. Het is een gratis dienst, georganiseerd door de Commissie voor Juridische Bijstand, die toegankelijk is voor iedereen, ongeacht je inkomen.  

Voor uitgebreid juridisch advies of als je je wil laten vertegenwoordigen in een strafrechtelijke procedure, kan je terecht bij een advocaat.  

Via juridische tweedelijnsbijstand (vroeger pro deo) kan je beroep doen op de tussenkomst van een advocaat die - afhankelijk van je inkomen - goedkoper of gratis is.

Zelfhulpgroepen en lotgenotencontact

Verschillende organisaties bieden zelfhulp en lotgenotencontact. Contactgegevens vind je op de site van Trefpunt Zelfhulp.  

  Misschien zoek je info over

Wat als een verdachte wordt aangehouden?

Na het verlies van een naaste komt er veel op je af. De politie start een onderzoek naar de mogelijke dader van de feiten en misschien wordt een verdachte aangehouden. Dit schema geeft een overzicht van het verloop van de strafprocedure. Je kan op iedere stap doorklikken naar een pagina die deze procedurestap in detail toelicht. 

Wat doet de commissie voor financiële hulp?

Onder bepaalde voorwaarden kan je je als slachtoffer (of na(ast)bestaande) wenden tot de Commissie voor financiële hulp aan slachtoffers van opzettelijke gewelddaden en aan de occasionele redders.  

Ik ben gebeld door een krant, moet ik hierop ingaan?

Journalisten vragen slachtoffers of nabestaanden regelmatig hun verhaal te vertellen in de pers. Hoe ga je om met publieke aandacht? Wat heb je erbij te winnen en te verliezen? Deze tips kunnen je helpen een keuze te maken om je verhaal al dan niet te delen.  

Ik wil een nabestaande helpen

Iemand die een ingrijpende gebeurtenis heeft meegemaakt is helemaal van slag en gedraagt zich vaak anders. Dat kan best verwarrend zijn. Je kan pijn, verdriet of kwaadheid van anderen niet wegnemen. Maar begrip tonen, aandacht geven en luisteren kan natuurlijk wel, ook als je geen pasklare oplossingen hebt. Er gewoon zijn is al een enorme steun. 

Een slachtoffer in je omgeving helpen

Ik verloor een naaste aan moord of doodslag in het buitenland

Wanneer je een naaste verloor in het buitenland, weet je vaak niet goed waar te beginnen. Naast diensten in het buitenland zelf, kan je ook contact opnemen met een aantal diensten in België.

Slachtoffer in het buitenland

Wat wordt er begrepen onder moord, doodslag en (on)opzettelijk doden?

"Doodslag" is het misdrijf waarbij men iemand opzettelijk doodt met de bedoeling om die persoon te doden. Wanneer die doodslag met voorbedachten rade (en dus vooraf gepland) is gepleegd, dan spreken we van "moord".

In geval van “opzettelijk doden (niet doodslag)” gaat het om het misdrijf waarbij de dader opzettelijk slagen en verwondingen toebrengt aan zijn slachtoffer, maar zonder de bedoeling om die persoon te doden.

Bij "onopzettelijk doden" wordt de dood veroorzaakt door een gebrek aan voorzichtigheid of voorzorg, maar zonder de bedoeling om dit te veroorzaken.