Dit schema geeft een overzicht van het verloop van de strafprocedure. Je kan op iedere stap doorklikken naar een pagina die deze procedurestap meer in detail toelicht.

procedure blanco
Slachtoffer misdrijf Klager, benadeelde persoon, burgerlijke partij
Klacht klacht neerleggen, hoe klacht neerleggen, hoe verloopt het neerleggen van een klacht, worden kinderen ook verhoord, attest van klachtneerlegging
Beslissing van de Procureur des Konings minnelijke schikking, bemiddeling in strafzaken, seponering, instellen van een gerechtelijk onderzoek, vervolging
Bevoegde Rechtbank hoe verloopt een zitting, juridische bijstand, bijstand op zittingen door slachtofferonthaal
Beslissing van bevoegde rechtbank mogelijke veroordelingen, hoger beroep aantekenen
Uitvoering van de straf of internering de strafuitvoeringsrechtbank, uitvoering van de gevangenisstraf, uitvoering van de internering

Juridische procedureSlachtoffer misdrijfklachtparket van de procureur des KoningsOnderzoeksrechterBeslissing van de procureur des koningsbeslissing van het onderzoeksgerechtBevoegde rechtbankBeslissing van de bevoegde rechtbankuitvoering van de straf of internering.


De procureur des Konings (na een opsporingsonderzoek) of het onderzoeksgerecht (na een gerechtelijk onderzoek) kan de verdachte verwijzen naar de politierechtbank, de correctionele rechtbank of het hof van assisen. De bevoegdheid van de rechtbank hangt af van de aard van het misdrijf.

Correctionele of politierechtbank

Hoe verloopt een zitting?

Tijdens het proces zal de rechter de verdachte en eventuele getuigen en experts horen over de omstandigheden van de feiten. Slachtoffers kunnen als getuigen worden gehoord als ze zich (nog) geen burgerlijke partij stelden. Als een slachtoffer zich burgerlijk partij stelde, wordt het als procespartij gehoord.

Als het slachtoffer burgerlijke partij is, zal het – eventueel met een advocaat – een verzoek tot schadevergoeding uiteen kunnen zetten.

Het Openbaar Ministerie geeft zijn standpunt over de schuld van de verdachte en over een eventuele straf. De verdachte voert zijn verdediging (over de schuld, straf of schadevergoeding), eventueel vertegenwoordigd door een advocaat.

Wanneer de debatten gesloten worden, beraadslaagt de rechtbank. Het vonnis wordt uitgesproken op een latere datum.

De zittingen van de rechtbank zijn in principe openbaar. Je kan de rechter echter vragen de zitting achter gesloten deuren te houden. Dit is in de wet voorzien voor slachtoffers van seksuele misdrijven, zoals verkrachting of aanranding. De rechter kan dit ook bevelen als een betrokkene minderjarig is, of om het privéleven van betrokkenen te beschermen.

Als slachtoffer kan je alleen voor de rechtbank verschijnen of je kan je laten bijstaan of vertegenwoordigen door een advocaat. Je kan je ook laten bijstaan door de dienst slachtofferonthaal.

Hof van assisen

Het hof van assisen is geen permanent strafrechtscollege. Het wordt pas samengesteld wanneer een beschuldigde door de kamer van inbeschuldigingstelling naar het hof van assisen wordt verwezen.

Voor het hof van assisen worden misdaden, politieke misdrijven en drukpersmisdrijven behandeld.

Het hof van assisen wordt bijgestaan door een jury van 12 gezworenen.

In bepaalde gevallen kunnen misdaden gecorrectionaliseerd worden (door verzachtende omstandigheden of strafverminderende verschoningsgronden aan te nemen). De misdaad wordt dat niet voor het hof van assisen maar voor de correctionele rechtbank behandeld.